جراحی تعویض مفصل زانو و فیزیوتراپی پس از آن

جراحی تعویض مفصل زانو یا آرتروپلاستی زانو یکی از اعمال جراحی رایج ارتوپدی است که طی آن قسمت هایی از سطوح مفصل یا تمام مفصل از بدن خارج و پروتز مصنوعی جایگزین آن می شود. این جراحی در مواردی که مفصل زانو به دلایلی دچار تخریب شدید شده باشد که با روش های غیر جراحی امکان ترمیم آن و کاهش مشکلات بیمار وجود نداشته باشد انجام می گیرد. در ادامه این مطلب از کلینیک فیزیوتراپی سلامت شرق درباره جراحی تعویض مفصل زانو بیشتر صحبت می‌کنیم.

روش جراحی تعویض مفصل زانو

آسیب دیدگی شدید زانو که سبب تخریب مفصل یا بخشی از آن شده باشد پزشک ارتوپد را مجاب به انجام جراحی تعویض مفصل می‌کند. در جراحی تعویض مفصل زانو، مفصل آسیب‌دیده زانو برداشته و با یک مفصل مصنوعی (پروتز) جایگزین می‌شود. این مراحل اصلی را شامل می‌شود:

۱. آماده‌سازی استخوان: بخش‌های آسیب‌دیده استخوان ران و ساق زانو برداشته می‌شوند.

۲. جایگذاری پروتز: قطعات فلزی و پلاستیکی مخصوص برای تقلید از حرکت طبیعی زانو در محل قرار داده می‌شوند.

۳. بررسی حرکت و تراز زانو: پزشک اطمینان حاصل می‌کند که زانو به درستی کار می‌کند.

۴. بخیه و پانسمان: برش جراحی بسته و زانو پانسمان می‌شود.

فیزیوتراپی پس از تعویض مفصل زانو

تعویض مفصل زانو می تواند مشکل زانودرد و تغییر شکل آنرا بهبود بخشیده و به بازگشت توانایی حرکتی زانو کمک زیادی کند، بطوری که بیمار در انجام فعالیت‌های روزانه‌اش مشکلی نداشته باشد.

آرتروز شایع‌ترین دلیل تخریب غضروف مفصل زانو و بروز مشکلات حرکتی برای فرد بوده و انجام این جراحی در موارد پیشرفته آرتروز زانو کمک زیادی به کاهش درد بیمار و بهبود توانایی حرکتی زانوی فرد می کند. این مفاصل مصنوعی نیازمند مراقبت بوده و بیمار باید از انجام حرکات پرخطر مانند دویدن و پریدن اجتناب کند.

دلایل انجام جراحی تعویض مفصل زانو

• آرتروز زانو در موارد پیشرفته 
• روماتیسم مفصلی
• دفورمیتی واروس یا والگوس شدی
• تروما یا خونریزی داخل مفصلی مزمن 
• شکستگی شدید زانو که سبب آسیب دیدگی و تخریب مفصل شده باشد.

این مطلب را هم مطالعه کنید: زانودرد دلایل و روش های درمان به کمک فیزیوتراپی

مراقبت های پس از تعویض مفصل زانو

• استراحت دادن به مفصل تا زمان بهبودی کامل
• اجتناب از انداختن وزن بر روی زانوی جراحی شده
• تعویض پانسمان و استفاده از داروهای ضدانعقادی برای جلوگیری از ایجاد آمبولی با تجویز خشک
• تعویض منظم پانسمان محل جراحی
• پرهیز از انجام حرکات مانند دوزانو و چهارزانو نشستن
• استفاده از توالت فرنگی
• استفاده از عصا و واکر هنگاه راه رفتن تا زمان بهبودی کامل
• استفاده از داروهای مسکن برای تسکین درد

فیزیوتراپی پس از جراحی تعویض مفصل زانو

فیزیوتراپی و توانبخشی پس از جراحی ارتوپدی بخصوص جراحی های تعویض مفصل از اهمیت زیادی برخوردار است.

فیزیوتراپی پس از این جراحی ها برای کاهش درد، تقویت عضلات ضعیف شده و بازیابی دامنه حرکتی اندام ضروری است.

تمرینات فیزیوتراپی که شامل تمرینات کششی و تقویتی می‌شود نقش موثری بهبود دامنه حرکتی زانو و افزایش میزان موفقیت جراحی تعویض مفصل زانو دارد.

تکنیک‌های فیزیوتراپی برای توانبخشی پس از تعویض مفصل زانو عبارتند از:

•  تمرینات دامنه حرکتی (ROM): برای بازگرداندن انعطاف‌پذیری زانو.
•  تمرینات تقویتی عضلات: به‌ویژه برای عضلات چهارسر ران و همسترینگ.
•  تمرینات تعادلی: برای بهبود ثبات زانو.
•  راه رفتن با کمک ابزارهای کمکی: مانند واکر یا عصا برای بازآموزی الگوی صحیح راه رفتن.
•  ماساژ درمانی: برای کاهش سفتی عضلات و بهبود گردش خون.
•  استفاده از تکنولوژی‌های الکتروتراپی: مانند TENS برای کاهش درد و تحریک عضلات.
• تمرینات در آب (آب‌درمانی): کاهش فشار روی مفصل و بهبود حرکت.
•  کشش ملایم: برای جلوگیری از تشکیل بافت اسکار و حفظ دامنه حرکتی.

این تمرینات باید تحت نظر متخصص فیزیوتراپی انجام شوند و به تدریج شدت و مدت آن‌ها افزایش یابد.

تمامی خدمات فیزیوتراپی پس از جراحی های ارتوپدی در کلینیک فیزیوتراپی سلامت شرق (فیزیوتراپی در نارمک) به مراجعه کنندگان عزیز ارائه می شود.

این مطلب را هم مطالعه کنید: فیزیوتراپی پس از تعویض مفصل لگن

اگر به دنبال خدمات فیزیوتراپی در شرق تهران و نارمک هستید، برای مشاوره و استفاده از خدمات کلینیک فیزیوتراپی سلامت شرق  از طریق شماره تماس یا واتساپ با ما در ارتباط باشید.

شماره تماس: 02177840390

شماره واتساپ: 09124712934