

تنگی کانال نخاعی (Spinal Stenosis) یک وضعیت پزشکی است که در آن فضای داخل کانال نخاعی کاهش مییابد و منجر به فشار بر روی اعصاب نخاعی میشود. این بیماری میتواند در هر قسمتی از ستون فقرات ایجاد شود اما معمولاً در ناحیه گردن (تنگی کانال نخاعی گردنی) یا پایین کمر (تنگی کانال نخاعی کمری) شایعتر است. در ادامه این مطلب از کلینیک فیزیوتراپی سلامت شرق درباره فیزیوتراپی تنگی کانال نخاعی بیشتر صحبت می کنیم.
علل تنگی کانال نخاعی میتواند متفاوت باشد، اما شایعترین آنها عبارتند از:
۱. آرتروز و دژنراسیون دیسکهای بین مهرهای: با گذر زمان، دیسکهای بین مهرهای کاهش ارتفاع پیدا می کنند و مهرهها به یکدیگر نزدیکتر میشوند، که میتواند منجر به رشد غیرطبیعی استخوانها (استخوان زایی) و تنگی کانال نخاعی شود.
۲. برآمدگی یا فتق دیسک: دیسکهای بین مهرهای که در اثر آسیب یا دژنراسیون به بیرون برآمده یا پاره میشوند، میتوانند فضای کانال نخاعی را کاهش دهند.
۳. ضخیم شدن رباطها: رباطهایی که مهرهها را به یکدیگر متصل میکنند، ممکن است به مرور زمان ضخیم شوند و فضای کانال نخاعی را محدود کنند.
۴. صدمات و آسیبها: شکستگیها یا دیگر صدمات به ستون فقرات میتوانند منجر به تنگی کانال نخاعی شوند.
۵. عوامل مادرزادی: برخی افراد به صورت مادرزادی دارای کانال نخاعی باریکتری هستند.

تنگی کانال نخاعی
علائم تنگی کانال نخاعی میتوانند بسته به محل و شدت فشار بر روی اعصاب متفاوت باشند، اما شامل موارد زیر هستند:
۱. درد: درد در ناحیه کمر یا گردن که ممکن است به پاها یا بازوها نیز انتشار یابد.
۲. بیحسی یا ضعف: احساس بیحسی، ضعف یا مورمور شدن در بازوها، دستها، پاها یا پاها.
۳. اختلالات حرکتی: کاهش توانایی حرکت یا تعادل.
۴. مشکلات ادراری و رودهای: در موارد شدیدتر، فشار بر روی اعصاب نخاعی میتواند منجر به مشکلات ادراری و رودهای شود.
این مطلب را هم مطالعه کنید: سر خوردگی مهره کمر
درمان تنگی کانال نخاعی میتواند شامل روشهای غیرجراحی و جراحی باشد. روشهای غیرجراحی معمولاً به عنوان اولین خط درمان مورد استفاده قرار میگیرند و شامل موارد زیر هستند:
۱. داروها
داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن یا ناپروکسن میتوانند به کاهش درد و التهاب کمک کنند. داروهای شلکننده عضلانی و مسکنها نیز ممکن است تجویز شوند.
۲. تزریقها
تزریق کورتیکواستروئیدها به فضای اپیدورال میتواند به کاهش التهاب و درد کمک کند.
۳. فیزیوتراپی تنگی کانال نخاعی
– تمرینات تقویتی: تمرینات مخصوصی که عضلات پشت و شکم را تقویت میکنند، میتوانند به بهبود پایداری ستون فقرات و کاهش فشار بر روی اعصاب کمک کنند.
– تمرینات کششی: کشش عضلات پشت و پاها میتواند به کاهش تنش عضلانی و بهبود انعطافپذیری کمک کند.
– تکنیکهای اصلاح وضعیت بدنی: آموزش نحوه صحیح ایستادن، نشستن و بلند کردن اجسام میتواند به کاهش فشار بر روی ستون فقرات کمک کند.
– درمانهای دستی: تکنیکهای دستی که توسط فیزیوتراپیست انجام میشود، میتوانند به کاهش درد و بهبود حرکت مفاصل کمک کنند.
– الکتروتراپی: استفاده از جریانهای الکتریکی برای کاهش درد و التهاب.
در موارد شدیدتر که درمانهای غیرجراحی موثر نیستند، ممکن است جراحی مورد نیاز باشد. انواع مختلف جراحیها شامل:
– لامینکتومی: برداشتن لامینا (بخشی از مهره) برای کاهش فشار بر روی نخاع و اعصاب.
– فورامینوتومی: بزرگ کردن فضای فورامن (محل خروج اعصاب نخاعی) برای کاهش فشار بر روی اعصاب.
– فیوژن مهرهای: تثبیت مهرهها به یکدیگر برای جلوگیری از حرکت بیش از حد و کاهش درد.
فیزیوتراپی نقش بسیار مهمی در مدیریت تنگی کانال نخاعی دارد و میتواند به بهبود کیفیت زندگی و کاهش علائم بیماران کمک کند. برنامه فیزیوتراپی باید به صورت فردی و بر اساس نیازها و شرایط خاص هر بیمار تنظیم شود. برخی از راهکارهایی که در کلینیک فیزیوتراپی برای درمان تنگی کانال نخاعی عبارتند از:
۱. آموزش وضعیت بدنی صحیح: آموزش نحوه صحیح نشستن، ایستادن و حرکت برای کاهش فشار بر روی ستون فقرات.
۲. تمرینات تقویتی: تمریناتی که عضلات مرکزی بدن (پشت، شکم و لگن) را تقویت میکنند تا پایداری و حمایت بیشتری به ستون فقرات بدهند.
۳. تمرینات کششی و انعطافپذیری: کشش عضلات پشت، پاها و عضلات اطراف ستون فقرات برای کاهش تنش و بهبود انعطافپذیری.
۴. تکنیکهای دستی (منوال تراپی): استفاده از تکنیکهای دستی مانند ماساژ و موبیلیزاسیون مفاصل برای کاهش درد و بهبود حرکت.
۵. درمانهای الکتروتراپی: استفاده از جریانهای الکتریکی (مانند TENS) برای کاهش درد و التهاب.
۶. برنامه تمرینی خانگی: طراحی برنامه تمرینی مخصوص برای انجام در خانه به منظور تقویت عضلات و حفظ نتایج درمانی.
دقت داشته باشید که بدون مشورت با پزشک متخصص یا فیزیوتراپیست از هر گونه اقدام دارویی یا غیردارویی خودداری کنید.
این مطلب را هم مطالعه کنید: فیزیوتراپی آرتروز گردن
تنگی کانال نخاعی یک وضعیت پیچیده است که میتواند تاثیر زیادی بر کیفیت زندگی افراد بگذارد. تشخیص زودهنگام و مدیریت مناسب از طریق ترکیبی از درمانهای غیرجراحی و در صورت لزوم، جراحی میتواند به کاهش علائم و بهبود عملکرد بیماران کمک کند. فیزیوتراپی به عنوان یکی از موثرترین روشهای غیرجراحی، نقش حیاتی در مدیریت این بیماری ایفا میکند.
شماره تماس: 02177840390
شماره واتساپ: 09124712934